عقلانیت توحیدی تمدنی؛ راه میانه دوقطبی‌ها
- ۲۲ ,خرداد, ۱۴۰۵
این روزها در فضای تحلیل‌های سیاسی، بیش از هر زمان دیگری شاهد یک دوقطبی فرسایشی هستیم که گویی قرار نیست به این زودی‌ها دست از سر ذهن جوانان و نخبگان ما بردارد. یک سو جریانی است که هنوز در اتمسفر «نظم آمریکایی» نفس می‌کشد و هرگونه اقتدار میدانی را نوعی بن‌بست‌گرایی می‌بیند. این‌ها همان‌هایی هستند که از ترسِ سایه جنگ، حتی در بازتاب مواضع صریح و انقلابی بزرگان نظام احتیاط می‌کنند و تصورشان از سیاست‌ورزی، نوعی کرنش تمام‌عیار در برابر نظمِ کهنه جهانی است. غافل از اینکه ایرانِ امروز، از نقطه بازگشت عبور کرده و بازی را در زمینی طراحی کرده که دیگر با قواعد دیکته‌شده غرب سازگار نیست.
اما نکته خطرناک، رشد جریانی است که در لوای «ضدیت با غرب»، همان‌قدر به بدنه حرکت تمدنی ما آسیب می‌زند که غرب‌گرایان. این جریان که می‌توان آن را «چپ‌گرایی شیعی» نامید و نه حتی چپ اسلامی؛ که این چپ شیعی با نگاهی تقلیل‌گرایانه و گاهی مذهب‌زده، مفهوم بلند «امت اسلامی» را به حاشیه می‌برد. این تحلیلگران با زیر سؤال بردن انسجام جبهه مقاومت و تاختن به اضلاع این جبهه در منطقه، عملاً همان حرفی را می‌زنند که دشمن آرزوی شنیدنش را دارد: «تفرقه در بدنه اسلام». آن‌ها به جای تکیه بر قدرت درون‌زای ایران، به دنبال آویزان شدن به قدرت‌های شرقی هستند و نسخه‌هایی مانند ساخت بمب اتم را تجویز می‌کنند؛ غافل از اینکه قدرت ما در سلاح هسته‌ای نیست، بلکه در «عقلانیت توحیدیِ تمدنی» و «ایمان اجتماعیِ مردم» است که نظم فعلی دنیا را به چالش کشیده.
مسیر راهبردی که به نظر میرسد امروز توسط سومین رهبر انقلاب و در امتداد نگاه تمدنی رهبری شهید دنبال می‌شود، دقیقاً در نقطه مقابل این دو نگاهِ «مصلحت‌زده» و «تندرو» قرار دارد. منطق امروز جمهوری اسلامی بر پایه «ایجاد قطب جدید قدرت» که «امت اسلامی» باشد، بنا شده است. ما نه به دنبال هضم شدن در غرب هستیم و نه نیازی داریم که زیر چتر روسیه و چین پناه بگیریم. تعامل با شرق، یک انتخاب هوشمندانه برای شکستن تک‌قطبی جهان است، نه از سرِ احتیاج و وابستگی.
لذا تلاش برای پیوند با کشورهای منطقه مثل پاکستان، عربستان و ترکیه، یک حرکت راهبردی برای بازگرداندن هویت مستقل به جهان اسلام است. ما در مسیر «تمدن نوین اسلامی» می‌خواهیم کشورهای اسلامی را از سلطه آمریکایی خارج کنیم و این نیازمند، دست‌دادن دیپلماسی و میدان به‌یکدیگر است.گمان نشود که در دوران پسا جنگ رمضان هنوز مذاکره از باب ضعف و حتی اعتماد به دشمن است (+) بلکه مذاکره در خدمت «مقاومت» است.
۲۲ خرداد ۱۴۰۵
تیه شهرک مهدیه – قم